Fernão Pires vs andere Portugese witte druiven

Dat is precies wat Fernão Pires vs andere Portugese witte druiven zo interessant maakt. Want hoewel druiven als Arinto, Antão Vaz en Loureiro allemaal hun eigen karakter hebben, zijn de verschillen niet altijd zo eenvoudig als fris tegenover vol of bloemig tegenover fruitig. Soms lijken twee druiven verrassend veel op elkaar, totdat je een slok neemt. En soms blijkt een wijn die je normaal gesproken nooit zou kiezen opeens precies jouw smaak te zijn.

Kun je aan de druif voorspellen hoe een Portugese witte wijn smaakt?

Een beetje wel. Wie regelmatig wijn drinkt, ontdekt vanzelf dat bepaalde druivennamen steeds terugkomen bij wijnen die hij lekker vindt. Misschien grijp je graag naar frisse witte wijn met citrus en een levendige zuurgraad, of houd je juist van een zachtere wijn waarin rijp fruit en bloemen de hoofdrol spelen.

Alleen vertelt een druivennaam nooit het hele verhaal. Een wijnmaker kan dezelfde druif vroeg oogsten om haar frisse karakter te bewaren, of juist wat langer laten rijpen voor meer fruit en zachtheid. Ook de streek maakt verschil. Druiven die vlak bij de Atlantische Oceaan groeien, krijgen nu eenmaal met andere omstandigheden te maken dan druiven die midden in een warme, droge Portugese zomer staan.

Toch is het handig om te weten wat je ongeveer kunt verwachten. Zeker wanneer je voor een wijnrek staat en de etiketten je weinig meer vertellen dan een naam die je misschien nog nooit hebt uitgesproken.

Neem Fernão Pires. Een van de meest aangeplante witte druiven van Portugal, vooral bekend uit Tejo en Bairrada, waar ze ook Maria Gomes wordt genoemd. Ze kan heerlijk bloemig en fruitig zijn, met een zachte, ronde smaak. Maar zet er een Arinto naast en je ontdekt al snel dat witte wijn ook een heel andere kant kan hebben.

Wat gebeurt er als je Fernão Pires naast Arinto proeft?

De eerste slok Fernão Pires smaakt misschien precies zoals je op basis van de geur verwachtte. Bloemig, wat rijp fruit en een aangename zachtheid. Een wijn waar je gemakkelijk nog een slok van neemt, zonder dat je er uitgebreid over hoeft na te denken.

Dan proef je Arinto.

Opeens valt de frisheid op. Citrus, groene appel en vooral die levendige zuren die ervoor zorgen dat je mond weer helemaal fris aanvoelt. Waar Fernão Pires je kan verleiden met haar geur en ronde karakter, trekt Arinto eerder de aandacht met haar energie.

Dat betekent overigens niet dat Fernão Pires nooit fris kan zijn of dat Arinto altijd strak en uitgesproken zuur smaakt. Een frisse Fernão Pires uit Bairrada kan behoorlijk levendig zijn, terwijl Arinto in handen van een andere wijnmaker juist meer diepte en zachtheid kan krijgen. Maar proef je twee jonge, droge wijnen zonder nadrukkelijke houtopvoeding, dan is het verschil vaak goed te herkennen.

En misschien begrijp je nu ook waarom Portugese wijnmakers deze druiven graag samen gebruiken. Fernão Pires brengt haar bloemige karakter en rijpere fruit mee, terwijl Arinto de wijn wat extra frisheid kan geven. Ze vullen elkaar aan zonder dat de ene druif de andere hoeft te overstemmen.

Zet er een bord amêijoas, Portugese venusschelpen, bij en je merkt hoe prettig die frisse Arinto bij het zilte van de schelpdieren past. Maar schuif later een schaal kip met kruiden en geroosterde groenten op tafel, dan kan die zachtere Fernão Pires ineens bijzonder aantrekkelijk worden.

Twee druiven, twee verschillende kanten van witte wijn. En we hebben pas twee glazen geproefd.

Is Antão Vaz eigenlijk een vollere Fernão Pires?

Het derde glas brengt ons een stukje zuidelijker, naar de Alentejo. Hier voelt Antão Vaz zich thuis, tussen uitgestrekte wijngaarden en zomers waarin de zon bepaald niet zuinig is met haar warmte.

Je ruikt aan de wijn en ontdekt rijp fruit. Misschien perzik, meloen of iets tropisch. De eerste slok voelt wat voller aan dan de Arinto die je zojuist proefde. Minder nadrukkelijk fris, meer fruit en een aangenaam mondgevoel.

Dat klinkt misschien bekend. Want ook Fernão Pires kan rijp, zacht en rond smaken. Zijn die twee druiven dan eigenlijk niet gewoon verschillende wegen naar ongeveer dezelfde witte wijn?

Niet helemaal.

Waar Fernão Pires vaak haar bloemige geuren laat spreken, kan Antão Vaz zich juist onderscheiden met rijp fruit en een wat steviger karakter. Zeker in warmere jaren kan de druif behoorlijk rijke wijnen opleveren. Maar ook hier heeft de wijnmaker iets te vertellen. Antão Vaz die vroeg wordt geoogst, kan verrassend fris zijn, terwijl een rijpe Fernão Pires uit een warme streek juist behoorlijk vol kan overkomen.

Het leuke is dat je die verschillen niet alleen in je glas ontdekt, maar ook aan tafel. Denk aan een stuk gegrilde vis, wat olijfolie, geroosterde aardappeltjes en misschien een beetje knoflook. Daar kan een wat vollere Antão Vaz prachtig bij passen. Maar zet je er een aromatische Fernão Pires naast, dan merk je misschien dat juist de bloemige kant van die wijn iets toevoegt wat je niet had verwacht.

En voor je het weet, ben je niet meer bezig met de vraag welke druif beter is, maar welke wijn je bij het volgende gerecht zou willen schenken.

En waarom ruikt Loureiro dan weer zo anders?

Het laatste glas brengt ons terug naar het noorden, naar de groene heuvels en rivierdalen van Vinho Verde. Daar groeit Loureiro, een druif die net als Fernão Pires behoorlijk aromatisch kan zijn.

Je zou dus verwachten dat deze twee gemakkelijk met elkaar te verwarren zijn. Allebei bloemig, allebei geurig en allebei geschikt voor witte wijn die je met plezier op een zonnige middag drinkt.

Maar dan steek je je neus in het glas.

Bij Loureiro ontdek je vaak frisse bloemengeuren, citrus en soms iets kruidigs. Haar naam verwijst naar laurier, hoewel dat niet betekent dat iedere Loureiro ook naar laurier ruikt. Het geheel kan levendig en verfijnd overkomen, met een frisse smaak die mooi aansluit bij de geur.

Fernão Pires laat meestal een ander soort aromatische kant zien. Haar bloemen en fruit kunnen wat rijper en zachter aandoen, zeker wanneer de druiven uit een warmere streek komen. Waar Loureiro je misschien aan een frisse wandeling door een tuin vol bloesem doet denken, kan Fernão Pires eerder herinneren aan rijp fruit en bloemen op een warme zomerdag.

Dat zijn natuurlijk geen geuren die iedere wijnliefhebber precies hetzelfde zal herkennen. De een ruikt citrusbloesem, de ander denkt aan iets kruidigs en weer iemand anders zegt simpelweg dat de wijn heerlijk fris ruikt. Allemaal prima. Wijnproeven is geen examen waarbij je de juiste antwoorden moet opschrijven.

Wat je waarschijnlijk wel merkt, is dat bloemig niet automatisch hetzelfde betekent. Twee druiven kunnen allebei heerlijk geuren en toch een totaal andere indruk achterlaten.

Welke Portugese witte druif zou jij kiezen?

Inmiddels staan er vier glazen op tafel en wordt het tijd om nog eens terug te proeven. Niet om punten uit te delen, maar om te ontdekken naar welk glas je vanzelf teruggrijpt.

Misschien is dat Arinto, omdat je houdt van frisse citrus en levendige zuren. Of Antão Vaz, omdat je graag wat meer rijp fruit en een voller mondgevoel hebt. Misschien verrast Loureiro je met haar geurige, frisse karakter en blijkt Fernão Pires juist de wijn te zijn waarvan je ongemerkt het glas hebt leeggedronken.

Het aardige is dat je voorkeur ook nog eens kan veranderen. Op een warme middag heb je misschien zin in een frisse Loureiro, terwijl je bij het avondeten liever een wat vollere Antão Vaz schenkt. En die bloemige Fernão Pires die je vanmiddag zo lekker vond? Die zou zomaar de volgende keer weer bovenaan je lijstje kunnen staan.

Je hoeft trouwens niet meteen vier flessen te openen om de verschillen te ontdekken. Begin gerust met twee. Fernão Pires en Arinto zijn een leuke combinatie wanneer je het verschil tussen rond en fris wilt proeven. Met Loureiro ontdek je hoe verschillend bloemige witte wijnen kunnen zijn, terwijl Antão Vaz je laat kennismaken met een wat rijkere kant van Portugese witte wijn.

Probeer bij voorkeur wijnen van ongeveer dezelfde stijl te kiezen, bijvoorbeeld jonge, droge witte wijnen zonder opvallende houtopvoeding. Dan krijgen de eigenschappen van de druiven wat meer ruimte. En schenk ze naast elkaar in, want je ontdekt vaak meer door twee wijnen direct te vergelijken dan door te proberen je te herinneren hoe die ene fles van vorige maand ook alweer smaakte.

En als je meer wilt ontdekken over Fernão Pires?

Misschien heeft Fernão Pires inmiddels je nieuwsgierigheid gewekt. Dan valt er nog genoeg over haar te vertellen. In ons artikel Fernão Pires – Portugese wijndruiven ABC maak je uitgebreider kennis met haar smaak en karakter. Ook de streek waarin ze groeit en de keuzes die een wijnmaker maakt, kunnen haar verrassend verschillende kanten geven.

En wil je weten waarom Arinto, Antão Vaz of Loureiro zo anders smaakt? Dan zijn die druiven een mooi volgend hoofdstuk in je ontdekkingstocht langs Portugese wijn.

Het leukste aan Portugese wijndruiven vergelijken is misschien wel dat je niet één favoriet hoeft te kiezen. Iedere druif vertelt haar eigen verhaal en heeft zo haar eigen geheimen om te ontdekken…